آداب و رسوم اهل سنت خنج در ماه مبارک رمضان

به گزارش خنج کهن، ماه مبارک رمضان در میان ایرانیان از جایگاه بسیار ارزشمندی برخوردار است و مردم هر شهر و دیار دارای رسم و رسومات خاصی در این ماه هستند، رسم و رسوماتی که برگرفته از سنت های قدیمی هر شهر می باشد. مردم اهل سنت خنج نیز همانند سایر مسلمانان، آیین های ویژه ای در طول این ماه داشته و با برپایی آداب مخصوصی، رمضان را گرامی می دارند. مساجد اهل سنت شهر خنج در ماه میهمانی خداوند، میزبان خیل مشتاقانی است که عاشقانه به عبادت خداوند پرداخته و تا سحرگاهان یاد خداوند را در دل دارند. مردم خنج در ماه مبارک رمضان ساعت 3 نیمه شب از خواب بیدار شده و پس از خوردن سحری، راهی مسجد می شوند و در ابتدا و پیش از اقامه نماز صبح، دو رکعت نماز با عنوان "نماز قَبلیه" می خوانند. ظهرها هنگام اذان، دوباره مساجد شهر شلوغ می شود و مردم جهت اقامه نماز ظهر، به مساجد می روند. در اینجا نیز پیش از اقامه نماز ظهر، بین دو تا چهار رکعت نماز قبلیه و پس از نماز ظهر نیز به همان مقدار، "نماز بَعدیه" بصورت فرادا می خوانند. اهل سنت خنج، نماز عصر خود را حدود ساعت 17 می خوانند که در اینجا نیز دو رکعت نماز قبلیه پیش از نماز عصر بجا می آورند. خانم ها عصرها در منزل مانده و به آشپزی و آماده نمودن افطاری مشغول می شوند. کم کم زمان مغرب فرا می رسد و روزه داران با شنیدن صدای اذان مغرب از مناره های مساجد، سفره افطاری پهن می کنند. ماست، خرما، دوغ، انواع ژله، فرنی، شربت، زولبیا و بامیه، آش، سمبوسه، انواع نان های محلی و ...، پای ثابت سفره های افطار می باشد که مردم روزه دار خنج با تناول آنها، پایان یک روز روزه داری خود را جشن می گیرند. در میان اهل سنت خنج در ماه رمضان رسم است که ابتدا افطار کرده و سپس برای اقامه نماز مغرب، راهی مساجد می شوند. ساعت حدود 21:30 نیز نماز عشا اقامه می گردد. نماز تَراویح یکی از سنت ها و آیین های قدیمی در میان اهل سنت خنج، اقامه نماز "تَراویح" می باشد که بصورت دورکعت دورکعت اقامه می شود. این نماز بعد از نماز عشا خوانده شده و بصورت 4، 11 و 23 رکعتی می باشد. روش خواندن این نماز به این صورت است که ابتدا یکی از نمازگزاران که پشت سر امام جماعت قرار گرفته و به عنوان "صلوات چی" معروف است، جمله "خداوند از آن بندگان مؤمن راضی باد که نیت به روزه فرض فردا بیاورد" را بیان می کند و سایر نمازگزاران نیز با گفتن عبارت "ان شاءالله"، نیت کرده و نماز را آغاز می کنند. اقامه این نماز در مجموع حدود یک ساعت به طول می انجامد. پس از خواندن نماز، عده ای از نمازگزاران به خانه برگشته و برخی نیز در مسجد می مانند و به قرائت قرآن و دعاهای دیگر مشغول می شوند که از این محافل با عنوان "حلقه قرآن" یاد می شود. شهر خنج دارای 42 مسجد اهل سنت می باشد که در تمامی این مساجد، نمازها و عبادات شبانه انجام می گیرد. شبهای 19، 20 و 21 رمضان با نزدیک شدن به شبهای 19، 20 و 21 ماه مبارک رمضان، نذری ها و سفره های افطاری نیز به اوج خود می رسد، به گونه ای که اکثر افراد سعی می کنند حتماً نذری داشته باشند، چرا که اعتقاد دارند انجام این کار در این شبها، اجر و پاداش بسیار زیادی دارد. دهه آخر رمضان و نماز قیام اهل سنت خنج، 10 شب آخر ماه مبارک رمضان را شبهای قدر دانسته و آیین های ویژه ای نیز برای آن دارند. در این شبها علاوه بر اقامه نماز تراویح، نمازی با عنوان "قیام" نیز به عبادات آنها اضافه شده و بجا می آورند. این نماز که از ساعت 2 نیمه شب آغاز شده و تا نیم ساعت پیش از خوردن سحری ادامه دارد، بصورت دورکعتی اقامه می شود که هر رکعت آن حدود یک ربع طول می کشد. در نماز قیام، پس از تلاوت سوره حمد، سوره های طولانی قرآن کریم می خوانند و معمولاً در طول در طول 10 شب آخر، قرآن را در حین نماز ختم می کنند. در برخی از مساجد شهر خنج پس از اقامه این نماز، سحری نیز در بین نمازگزاران توزیع می شود و مردم پس از خوردن سحری و اقامه نماز صبح، به منزل بازمیگردند. مناجات سحرگاهی؛ سنتی قدیمی اما رو به فراموشی یکی از سنت ها و آیین های قدیمی در بین اهل سنت خنج، "مناجات سحرگاهی" است؛ مناجاتی که از مساجد پخش می شود و مردم را برای خوردن سحری بیدار می کند. متاسفانه این رسم قدیمی کمرنگ شده به مرور در حال فراموشی است. وداع با رمضان با مراسم "الوداع خوانی" اهل سنت خنج از سالیان قدیم تاکنون در 3 شب آخر ماه مبارک رمضان، مراسم وداع با رمضان تحت عنوان "الوداع خوانی" داشته اند که این سنت قدیمی هنوز هم در مساجد شهر برگزار می شود. در 3 شب پایانی ماه رمضان، بزرگ و کوچک در مساجد می نشینند و تعدادی از بزرگترها، اشعار خاصی از مولانا و همچنین ذکرهای قرآنی بصورت شعر می خوانند و مردم نیز تکرار می کنند. این اشعار در وصف ماه میهمانی خداوند بوده و همگان در لابه لای این اشعار، با گفتن "الوداع الوداع یا رمضان"، با این ماه عزیز خداحافظی می کنند. گفتنی است تمامی مساجد شهر خنج در شبهای ماه مبارک رمضان ویژه برنامه های مختلفی نظیر مسابقات فرهنگی و ورزشی، سخنرانی بزرگان و علمای شهر، محافل انس با قرآن و ...، برگزار می کنند.